NFT là gì? Giải mã cơn sốt tài sản số và ứng dụng thực tế

Người ta nhắc đến NFT như một trào lưu “mua những bức ảnh đắt đỏ” vào những năm 2021, thì đến năm 2025, NFT đã thực sự trở thành một tầng công nghệ quan trọng, hiện diện ở khắp mọi nơi, định nghĩa lại quyền sở hữu trong không gian số.

Cùng Nivex tìm hiểu xem NFT là gì? Và vì sao NFT lại có giá trị cao khiến nhiều người mong muốn sở hữu?

NFT là gì?

NFT là viết tắt của cụm từ Non-Fungible Token (Token không thể thay thế). Để hiểu rõ hơn về khái niệm này, Nivex sẽ làm một ví dụ dễ hiểu hơn:

• Fungible (Thay thế được): Tờ 500.000 VNĐ của bạn có giá trị hoàn toàn giống tờ 500.000 VNĐ của người khác. Bạn có thể đổi chúng cho nhau mà không làm thay đổi giá trị.
• Non-Fungible (Không thể thay thế): Hãy tưởng tượng một tấm vé xem trận chung kết World Cup có in số ghế của bạn. Chúng là duy nhất và bạn không thể đổi một tấm vé này lấy một tấm vé khác vì vị trí ngồi, tiền vé và giá trị tinh thần của chúng là khác biệt.

NFT chính là “chứng chỉ số” cho những vật phẩm duy nhất này trên Blockchain.

Cách thức hoạt động của NFT

Nhiều người thắc mắc: “Tại sao tôi phải mua NFT khi có thể nhấn chuột phải và lưu ảnh (Save as)?”

Câu trả lời nằm ở quyền sở hữu. Bạn có thể chụp ảnh bức tranh Mona Lisa, nhưng chỉ có Bảo tàng Louvre mới sở hữu bản gốc.

NFT hoạt động bằng cách sử dụng cộng nghệ blockchain để “token hóa” tài sản kỹ thuật số (tranh ảnh, video, vật phẩm game), tạo ra một mã định danh duy nhất và quyền sở hữu không thể giả mạo. Tài sản kỹ thuật số sẽ trở thành độc nhất, có thể mua bán, xác minh nguồn gốc như tài sản vật lý.

Các bước hoạt động cơ bản của NFT:

• “Đúc” NFT (Minting):
  • Người tạo (nghệ sĩ, nahf phát triển) biến tài sản số (ảnh, video) thành NFT bằng cách “đúc” (mint) trên blockchain (Ethereum, BNB Chain).
  • Quá trình này ghi thông tin tài sản, siêu dữ liệu và mã hash duy nhất vào một khối trên blockchain.
  • Hợp đồng thông minh (Smart Contract) quản lý quyền sở hữu và chuyển nhượng.
• Tạo ra NFT độc nhất:
  • Mỗi NFT có một mã định danh (ID) và siêu dữ liệu (metadata) riêng biệt, đảm bảo tính độc nhất và không thể sao chép, dù có nhiều bản sao của tài sản gốc.
  • Nó hoạt động như một “chứng chỉ sở hữu kỹ thuật số” xác nhận bản gốc.
• Giao dịch và sở hữu:
  • NFT được lưu trữ tại một địa chỉ ví tiền điện tử công khai trên blockchain.
  • Chủ sở hữu có thể bán, chuyển nhượng NFT trên các sàn giao dịch (OpenSea, Binance NFT).
  • Mọi giao dịch mua bán đều được ghi lại minh bạch trên blockchain.

Tại sao NFT lại có giá trị?

Giá trị của một NFT không nằm ở những pixel ảnh mà nằm ở:

• Tính độc bản và khan hiếm: Một bộ sưu tập thường chỉ có số lượng giới hạn (ví dụ 10.000 mẫu).
• Giá trị sử dụng (Utility): Năm 2025, NFT không chỉ để ngắm. Sở hữu một NFT có thể giúp bạn:
  • Vào cửa miễn phí các sự kiện cao cấp.
  • Nhận vật phẩm đặc biệt trong game.
  • Được chia lợi nhuận từ các dự án kinh doanh (RWA).
• Thương hiệu cá nhân: Sở hữu những NFT nổi tiếng như Bored Ape Yacht Club là cách để khẳng định vị thế và quyền lực trong cộng đồng Web3.

Các loại NFT phổ biến nhất hiện nay

• PFP (Profile Picture): Ảnh đại diện cho mạng xã hội, khẳng định bản sắc cá nhân.
• Gaming NFT: Kiếm tiền từ chơi game (Play-to-Earn). Bạn thực sự sở hữu thanh kiếm hoặc bộ giáp và có thể bán chúng lấy tiền thật.
• RWA NFT (Real World Assets): Xu hướng bùng nổ của 2025. Các tài sản thực như bất động sản, đồng hồ xa xỉ được mã hóa thành NFT để dễ dàng mua bán, chuyển nhượng toàn cầu.
• NFT Âm nhạc & Video: Giúp nghệ sĩ nhận được tiền tác quyền trực tiếp từ người hâm mộ mà không cần qua các công ty trung gian.

Làm sao để sở hữu NFT đầu tiên?

Quy trình sở hữu NFT hiện nay đã trở nên rất đơn giản:

• Tạo ví điện tử: Tải MetaMask hoặc Phantom để lưu trữ tài sản.
• Nạp tiền: Mua ETH, SOL hoặc MATIC từ các sàn giao dịch.
• Kết nối Marketplace: Truy cập vào OpenSea, Blur hoặc Magic Eden.
• Mua hoặc Đúc (Mint): Bạn có thể mua lại từ người khác hoặc tham gia “Mint” (tạo ra NFT mới từ dự án).

Rủi ro cần cảnh giác

Thị trường NFT đầy tiềm năng nhưng cũng không thiếu rủi ro:

• Scams & Phishing: Tuyệt đối không nhấn vào các đường link lạ yêu cầu kết nối ví.
• Tính thanh khoản: Không phải NFT nào mua xong cũng bán lại được ngay. Nếu dự án “chết”, NFT của bạn có thể trở về giá trị bằng 0.
• Bản quyền: Hãy chắc chắn bạn mua từ tài khoản chính chủ của nghệ sĩ để tránh mua phải hàng giả mạo.

Kết luận

NFT đã bước qua giai đoạn “bong bóng” và đang tiến vào giai đoạn ứng dụng thực tế mạnh mẽ. Trong kỷ nguyên Web3, NFT sẽ là chìa khóa để mở ra mọi cánh cửa của danh tính và quyền sở hữu số.